To była uroczystość, która połączyła historię z teraźniejszością, wzruszenie z dumą,
a tradycję z odpowiedzialnością za przyszłość polskiej edukacji. W Wieliczce świętowano 120-lecie działalności Związku Nauczycielstwa Polskiego na ziemi wielickiej. Jubileusz zgromadził przedstawicieli władz państwowych i samorządowych, kierownictwo ZNP, dyrektorów szkół, nauczycieli, emerytowanych działaczy związkowych oraz licznych przyjaciół oświaty. Było to święto ludzi, którzy od pokoleń budują siłę polskiej szkoły.
Uroczystość odbyła się w auli Powiatowego Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Wieliczce. Gości powitali Anna Grabowska – prezes Oddziału Międzygminnego ZNP w Wieliczce oraz Maciej Filiciak – dyrektor PCKZiU. Już pierwsze słowa gospodarzy podkreśliły charakter spotkania – jubileusz miał być nie tylko okazją do wspominania bogatej historii organizacji, ale także wyrazem wdzięczności wobec wszystkich, którzy każdego dnia walczyli i walczą o godność i prestiż polskiego nauczyciela.
Na uroczystość przybyli przedstawiciele władz państwowych i samorządowych: Pani Urszula Rusecka – Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Pani Elżbieta Achinger – Wicewojewoda Małopolski, Pan Roman Ptak – Starosta Powiatu Wielickiego, Pani Ewa Ptasznik – Wicestarosta Powiatu Wielickiego, Pan Rafał Ślęczka – Burmistrz Miasta i Gminy Wieliczka, Pani Renata Gawlik – Wójt Gminy Biskupice, Pan Tomasz Machnik – Dyrektor Wydziału Szkół i Przedszkoli Urzędu Miasta i Gminy Wieliczka, Pan Kazimierz Sroka – Dyrektor GZEAS-u w Kłaju oraz Mariusz Maziarz – Kierownik Wydziału Edukacji przy Starostwie Powiatowym.
Powitano również kierownictwo Związku Nauczycielstwa Polskiego z prezesem Zarządu Głównego ZNP Sławomirem Broniarzem na czele oraz przedstawicieli Małopolskiego Okręgu ZNP: Arkadiusza Boronia – Prezesa Okręgu Małopolskiego ZNP w Krakowie.
Wiceprezesów Okręgu Małopolskiego ZNP: Beatę Waśniowską, Sylwię Żmudkę oraz Witolda Woźniaka, a także Halinę Bryg – Przewodniczącą Okręgowej Sekcji Emerytów
i Rencistów.
Wśród gości znaleźli się także dyrektorzy szkół i placówek oświatowych, przedstawiciele instytucji współpracujących z oświatą oraz emerytowani działacze związkowi z Przewodniczącym Kazimierzem Miką oraz liczne grono członków Międzygminnego Oddziału ZNP w Wieliczce.
Historia zapisana na nowo
Jednym z najważniejszych momentów obchodów była premiera filmu dokumentalnego oraz książki „Korzenie i współczesność ZNP na ziemi wielickiej”, autorstwa Anny Grabowskiej. Obie publikacje są efektem wielomiesięcznej pracy badawczej prowadzonej w archiwach i bibliotekach oraz licznych rozmów ze świadkami historii.
Film i broszura upamiętniają dzieje nauczycielskiego ruchu związkowego od czasów zaborów, poprzez walkę o polską szkołę w okresie II wojny światowej, tajne nauczanie, trudne lata powojenne aż po współczesność. Pokazują, że historia ZNP jest jednocześnie historią polskiej edukacji i ludzi, którzy, mimo zmieniających się realiów, pozostawali wierni wartościom: solidarności, odpowiedzialności i służbie drugiemu człowiekowi.
Po projekcji filmu publiczność nagrodziła jego twórców długimi brawami, a wielu uczestników nie kryło wzruszenia.
Głos uznania dla nauczycieli
Kolejnym elementem uroczystości były wystąpienia zaproszonych gości. W swoich przemówieniach podkreślali oni rolę Związku Nauczycielstwa Polskiego jako organizacji od ponad wieku stojącej na straży praw pracowników oświaty oraz jakości polskiej szkoły.
Mówiono o znaczeniu dialogu społecznego, partnerskiej współpracy z samorządami oraz o ogromnym wkładzie nauczycieli w rozwój lokalnych społeczności. Nie zabrakło gratulacji, listów okolicznościowych i życzeń kolejnych lat owocnej działalności. Wśród nich znalazł się także szczególny upominek, jaki stanowi solna figura św. Kingi przekazana na ręce Prezes Anny Grabowskiej przez przedstawicieli Kopalni Soli „Wieliczka”. Ponadto Prezes ZNP Sławomir Broniarz oraz Prezes Oddziału Anna Grabowska w podziękowaniu za swoją działalność zostali uhonorowani prestiżowym lokalnym wyróżnieniem– posolczykiem, który jest jednym z symboli miasta, ale też idealnie oddaje zaangażowanie i pasję obdarowanych. W trakcie swojego wystąpienia Prezes Sławomir Broniarz mówił o współczesnych wyzwaniach i trudach związanych z pracą nauczyciela.
Podziękowania dla partnerów
Podczas jubileuszu uhonorowano samorządy i instytucje wspierające działalność wielickiego Oddziału ZNP. Szczególne podziękowania skierowano do Powiatu Wielickiego, Miasta i Gminy Wieliczka, Kopalni Soli „Wieliczka” oraz firmy Elsta za wsparcie organizacyjne i finansowe obchodów.
Dzięki współpracy samorządów, instytucji kultury i lokalnych przedsiębiorców możliwe było przygotowanie wydarzenia o wysokim poziomie organizacyjnym, wydanie jubileuszowej publikacji oraz realizacja filmu dokumentalnego, który pozostanie trwałym świadectwem historii wielickiego środowiska nauczycielskiego.
Edukacja to także kultura
Organizatorzy zadbali również o wyjątkową oprawę artystyczną. Publiczność wysłuchała koncertu utworów Agnieszki Osieckiej i z repertuaru Czesława Niemena w wykonaniu uczniów Szkoły Podstawowej nr 1 w Wieliczce, przygotowanych przez nauczyciela i członka ZNP Karola Cierpiała wraz z pedagogiem Aleksandrą Kijewską. Wybór repertuaru nie był przypadkowy – nie tylko nawiązywał do plusów i minusów pracy nauczycielskiej, ale sprawił, ze publiczność z entuzjazmem włączyła się do wspólnego śpiewania.
Drugą część muzyczną przygotowali nauczyciele i uczniowie Zespołu Szkół Muzycznych w Wieliczce. Na scenie wystąpiło Finesis Trio w składzie: Katarzyna Puch- Słabik, Małgorzata Żegleń-Włodarczyk, Paulina Tkaczyk-Cichoń oraz uczniowie: Jakub Szynal, Adam Mycek. Wspólny koncert był pięknym symbolem relacji mistrz – uczeń oraz potwierdzeniem, że szkoła to nie tylko miejsce przekazywania wiedzy, ale również przestrzeń rozwijania talentów i budowania wrażliwości.
Ludzie tworzą historię
Jednym z najbardziej podniosłych momentów jubileuszu było wręczenie pamiątkowych medali osobom szczególnie zasłużonym dla Związku Nauczycielstwa Polskiego. Uhonorowano działaczy wszystkich szczebli organizacji oraz osoby od lat wspierające działalność wielickiego Oddziału.
Wyjątkowym symbolem ciągłości organizacji stało się także uroczyste wręczenie legitymacji nowym członkom Międzygminnego Oddziału ZNP w Wieliczce. Był to wyraźny sygnał, że mimo upływu 120 lat Związek pozostaje organizacją otwartą na kolejne pokolenia nauczycieli. Prezes Anna Grabowska podkreśliła, iż na przestrzeni 20 lat, podczas pełnienia przez nią tej funkcji, ilość członków Oddziału wzrosła ponad dwukrotnie i obecnie liczy 150.
Nie zabrakło również osobistych podziękowań dla osób, które swoją codzienną pracą przyczyniły się do sukcesu jubileuszu oraz rozwoju działalności Oddziału.
Każdy z uczestników otrzymał również pamiątkowy jubileuszowy minitorcik, co stało się miłym akcentem kończącym oficjalną część wydarzenia. Zdobiące go logo Międzygminnego Oddziału ZNP w Wieliczce, opracowane specjalnie na tę okazję przez Beatę Biłek i Prezes Annę Grabowską, stało się pięknym symbolem nie tylko jubileuszu, ale wszystkich wartości Związku. Dlatego znalazło się ono na publikacjach, medalach, statuetkach i upominkach, których celem jest zapisanie w pamięci 120 lat pięknej i skutecznej działalności ZNP na ziemi wielickiej.
Na zakończenie organizatorzy podziękowali wszystkim za obecność i wspólne świętowanie. W swoich słowach przypomnieli, że historia ZNP na ziemi wielickiej rozpoczęła się 120 lat temu z inicjatywy ludzi głęboko wierzących w siłę edukacji. Prezes Anna Grabowska zwróciła się do gości słowami:
Dzisiejsza data i dzień wczorajszy łączą się w sposób absolutnie wyjątkowy, symboliczny dla naszej lokalnej tożsamości.
Wczoraj, dwudziestego szóstego czerwca, uczniowie w całej Polsce odebrali świadectwa szkolne. Ale dla nas, związkowców z ziemi wielickiej, ta data to przede wszystkim pamięć o 26 czerwca 1906 roku. To właśnie tego dnia, dokładnie sto dwadzieścia lat temu, miało miejsce oficjalne, prawne powstanie struktur Związku Nauczycielstwa Ludowego – prekursora ZNP na naszym terenie. Publikacja, film i dzisiejsza uroczystość to hołd dla tamtych odważnych założycieli, ich następcach – bohaterach minionych czasów, którzy wyznaczyli nam drogę.
Dziś, bogatsi o to potężne, ocalone dziedzictwo historyczne, zamykamy ten piękny etap pracy i oficjalnie rozpoczynamy upragnione, zasłużone wakacje! W imieniu Zarządu Oddziału Międzygminnego ZNP w Wieliczce pragnę złożyć Wam najgorętsze życzenia – zarówno te jubileuszowe, jak i urlopowe.
Jubileusz w Wieliczce był czymś więcej niż rocznicową uroczystością. Stał się świadectwem, że Związek Nauczycielstwa Polskiego pozostaje wspólnotą ludzi odpowiedzialnych za polską szkołę, wiernych jej tradycji, ale jednocześnie odważnie patrzących w przyszłość. To właśnie dzięki takim środowiskom historia nie pozostaje jedynie zapisem w kronikach – staje się inspiracją do dalszej pracy na rzecz nauczycieli, uczniów i całego społeczeństwa.
Spotkanie zakończyło się wspólnym poczęstunkiem, wpisami do księgi pamiątkowej oraz rozmowami, które jeszcze długo toczyły się w atmosferze serdeczności i wspomnień. Jubileusz pokazał, że Związek Nauczycielstwa Polskiego w Wieliczce nie tylko pielęgnuje swoją bogatą tradycję, ale z optymizmem patrzy także w przyszłość, pozostając ważnym partnerem w rozwoju lokalnej oświaty.
Źródło zdjęć: Powiat Wielicki, Miasto i Gmina Wieliczka, Zespół Szkół Muzycznych w Wieliczce, Archiwum ZNP Oddział Wieliczka
